Sosyal ve beşerî bilimler kategorisinde İİBF’ye büyük gurur

Pamukkale Üniversitesi (PAÜ) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi (İİBF) öğretim üyesi Prof. Dr. Nihal Yayla danışmanlığında Dr. Nazan Avcu tarafından hazırlanan “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Kırsal Kalkınma İlişkisinin Analizi: GMM Yaklaşımı” başlıklı doktora tezi, YÖK Üstün Başarı Ödülleri 2026'da Sosyal ve Beşerî Bilimler kategorisinde Yılın Doktora Tezi Ödülü’ne layık görüldü.

Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından düzenlenen Üstün Başarı Ödülleri 2026'da Pamukkale Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi önemli bir başarıya imza attı. Fakülte Ekonomi Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Nihal Yayla’nın danışmanlığında Dr. Nazan Avcu tarafından hazırlanan “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Kırsal Kalkınma İlişkisinin Analizi: GMM Yaklaşımı” başlıklı doktora tezi, Sosyal ve Beşerî Bilimler kategorisinde Yılın Doktora Tezi Ödülü’ne değer bulundu. Prof. Dr. Nihal Yayla ve Dr. Nazan Avcu, ödüllerini düzenlenen törende Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın elinden aldı. Rektör Prof. Dr. Mahmud Güngör de Pamukkale Üniversitesi’ne büyük gurur yaşatan Prof. Dr. Nihal Yayla ve Dr. Nazan Avcu’yu tebrik ederek başarılarının devamını diledi.

Kırsal kalkınma ve iklim değişikliği il düzeyinde ölçüldü

Ödüllü tez, kırsal kalkınmanın yalnızca ekonomik göstergelerle açıklanamayacağı ve iklim değişikliğinin kırsal alanların gelişimini doğrudan etkileyen bir unsur olduğu düşüncesinden hareket ediyor. Çalışma, kırsal alanların tanımlanmasından başlayarak kalkınma ile iklim değişikliğinin ölçülmesine ve bu iki olgu arasındaki ilişkinin ekonometrik analizine uzanan bütüncül bir çerçeve sunuyor.

Tezin öne çıkan ilk katkısı, kırsallığı yalnızca nüfus yoğunluğu ya da idari sınıflandırmalara göre değil, kırsal yaşam standartlarını yansıtan çok sayıda değişken üzerinden ele alması. Temel Bileşenler Analizi (PCA) ile oluşturulan kırsal kalkınma endeksi, illerin kırsal kalkınma düzeylerinin karşılaştırılabilir bir ölçütle değerlendirilmesine imkân tanıyor ve yerel koşullara duyarlı politikalar için analitik bir zemin oluşturuyor.

Çalışmanın ikinci özgün katkısı ise Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerinden yararlanılarak il düzeyinde bir iklim değişikliği endeksi geliştirilmesi. Farklı meteorolojik olayları ortak bir ölçüm çerçevesinde bir araya getiren bu endeks, iklim değişikliğini soyut bir çevre sorunu olmaktan çıkararak iller arası farklılıkları dikkate alan ölçülebilir bir olgu hâline getiriyor.

Karşılıklı ve olumsuz bir etkileşim tespit edildi

Çalışmada hem iklim değişikliğinin kırsal kalkınmaya hem de kırsal kalkınmanın iklim değişikliğine etkisi birlikte incelendi. Analiz bulguları, iki olgu arasında karşılıklı ve olumsuz bir etkileşim bulunduğunu ortaya koyuyor. Sonuçlar, kırsal kalkınmanın çevresel koşullardan bağımsız düşünülemeyeceğine ve iklim politikalarının kırsal alanların sosyoekonomik yapısını gözetmesi gerektiğine işaret ediyor.